MKB!dee: MkBo
Wie: Theo Ribbink
Functie: Projectleider MkBo
Probleem: ICT-bedrijven in het mkb kunnen moeilijk aan geschikt personeel op hbo-niveau komen.
Oplossing: Mbo'ers geschikt maken voor een baan in de ICT-sector
Projectpartners: Ifective, AVIT, De Nieuwe Zaak, Deltion College

MkBo stoomt mbo'ers klaar voor ICT-sector

‘Iedereen profiteert van deze aanpak’

Veel ICT-bedrijven in het mkb hebben grote moeite om hbo-geschoolde medewerkers te vinden. Drie van deze bedrijven, in Emmeloord, Zwolle en 't Harde, richten zich daarom op talentvolle mbo'ers. Via een 'Bedrijf als School'-constructie (BAS) krijgen mbo ICT-studenten een praktijkopleiding op de werkvloer, met mogelijk een baan als lonkend perspectief. Hoewel het concept nog maar op kleine schaal is uitgeprobeerd, ziet projectleider Theo Ribbink volop potentie voor opschaling.

‘Talenten weggekaapt’

"Het is een bekend probleem. Veel mkb-bedrijven vissen achter het net in hun zoektocht naar geschikte ICT-medewerkers op hbo-niveau. Zij moeten het op banenmarkten en andere wervingsfora afleggen tegen de Accentures en de Capgemini's van deze wereld, die over veel grotere budgetten en betere contacten beschikken. De beste studenten worden vroegtijdig weggekaapt."

‘Verkorte route’

"Drie bedrijven in de regio Zwolle -- Ifective, De Nieuwe Zaak en AVIT -- vonden dat dit anders moest en sloegen de handen ineen. Wat als we geen hbo- maar mbo-studenten gaan werven? En dat we hen opleiden op de werkvloer? Nu is de praktijk dat zij na hun opleiding vaak een hbo-opleiding kiezen en pas daarna in de IT-sector terechtkomen. Maar wat als wij een verkorte route ontwerpen, via scholing op maat? Met als lonkend perspectief een baan, en de mogelijkheid om in deeltijd alsnog een hbo-opleiding te volgen?"

‘Bedrijf Als School’

"Het probleem van ICT-opleidingen is dat de markt snel verandert; onderwijspakketten en docenten lopen altijd achter. Daardoor sluiten veel kandidaten qua kennis en competenties niet aan op wat het bedrijfsleven vraagt. Wij bedachten daarom de constructie 'Bedrijf Als School' (BAS) voor derdejaars studenten van de mbo-opleiding
Applicatieontwikkeling. Studenten gaan een jaar lang aan de slag op de werkvloer, leren daar het vak en stromen uit met de kwaliteiten die het bedrijfsleven nodig heeft. Zij worden onderdeel van zogeheten SCRUM-teams en vervullen alle rollen: van tester en developer. Na een praktijkjaar zijn de mbo-studenten geschikt voor een mooie entree in het IT-vak."

‘Het probleem van ICT-opleidingen is dat de werkelijkheid altijd sneller gaat dan de ontwikkeling van onderwijspakketten.’

‘Aan elkaar wennen’

"Het Deltion College was geïnteresseerd om met ons in zee te gaan. In het begin moesten we echt wel even aan elkaar wennen. Het onderwijs werkt in cycli van tien weken, van vakantie naar vakantie. Het bedrijfsleven heeft een heel ander ritme. Er zijn ook vooroordelen, beide kanten op. En die bestaan deels nog steeds. Bovendien was het nog
lastig om genoeg leerlingen voor deze constructie te interesseren. Zij zagen ons BAS-jaar vooral als heel hard werken. Gewoon op school blijven was veel relaxter."

‘Deelnemers enthousiast’

"We hadden aanvankelijk de ambitie om met dertig mbo-kandidaten dit project te starten, maar dat bleek te hoog gegrepen. Zoveel nieuwe medewerkers opleiden, dat kunnen de bedrijven niet aan. Daarom hebben we het aantal teruggebracht naar tien. In september zijn de eerste twee kandidaten gestart. Minder dan verwacht, maar dit tweetal was wel enorm gemotiveerd. In januari starten we met een tweede groep van acht; zij gaan een verkort traject van een half jaar doorlopen. De studenten krijgen eerst een aantal basislessen over werken in de IT-sector.

‘Na een praktijkjaar zijn de mbo-leerlingen geschikt voor een mooie entree in het IT-vak.’

Deze lessen worden verzorgd door hybride docenten, gerekruteerd onder bevlogen medewerkers van de ICT-bedrijven. De twee kandidaten die sinds september meedraaien op de werkvloer zijn heel erg enthousiast. 'Ik leer hier in een week meer dan in een half jaar op school', zei één van hen laatst. De bedrijven zijn ook tevreden. Zij vragen of ik nog meer van die gedreven kandidaten heb."

‘Iedereen profiteert’

"Het mooie is: iedereen profiteert van onze aanpak. Mbo'ers krijgen een verkorte route aangeboden naar een baan in de IT-sector. Zij hoeven niet meer eerst naar het hbo. Voor sommigen een aantrekkelijk alternatief, want niet elke student heeft zitvlees. Het ROC profileert zichzelf als
instelling die dicht op het bedrijfsleven zit, en kan studenten een meer praktijkgerichte opleiding aanbieden. Bovendien doen docenten door de
begeleiding van hun studenten extra praktijkkennis op over de werkvloer, kennis die zij kunnen gebruiken in hun opleidingen. En de bedrijven krijgen medewerkers die perfect aansluiten op wat er nodig is en die exact weten wat er van hen verwacht wordt."

‘Potentie voor opschaling’

"Het concept is weliswaar beperkt in de praktijk getoetst, toch zie ik nu al potentie voor opschaling. Met nog meer ICT-bedrijven uit de regio zouden we het ROC extra faciliteiten kunnen bieden, zodat meer mbo-studenten van deze aanpak kunnen profiteren. Het ROC moet dan wel bereid zijn dat derde leerjaar anders in te richten, meer op bedrijven gericht. Nu lopen mbo'ers in het derde jaar een half jaar stage, onze aanpak gaat ervan uit dat studenten echt wel een jaar praktijkervaringen in bedrijven opdoen. Dat vergt van docenten bovendien dat zij een andere rol innemen. Ook andere ROC's kunnen iets aan onze aanpak hebben."

‘Mooie kans’

"We hebben dit nu een jaar gedaan. Ik zou het graag ook nog een tweede jaar willen doen. Met de ervaringen van het eerste jaar is het mogelijk om het concept verder uit te bouwen. De studenten die deze route dit jaar doorlopen hebben, kunnen we als ambassadeurs inzetten om andere mbo-studenten warm te maken voor deze aanpak. Dit is namelijk een te mooie kans om te laten liggen."

‘Met de ervaringen van het eerste jaar is het mogelijk om het concept verder uit te bouwen.’