openingsfoto

Dit is de mkb-route in het hbo

De mkb-route in het hbo is een duale (leren en werken) leerroute waarbij hbo-studenten zowel werken in het mkb als naar school gaan. De studie wordt na twee jaar afgerond met een Associate degree- (Ad) of na vier jaar met een bachelordiploma.

Het programma ‘MKB-route in het hbo’ is een initiatief van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK), het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Vereniging Hogescholen en MKB-Nederland. Uitgangspunt van een mkb-route is dat de student werkzaam is in het mkb. Deze werkplek is de belangrijkste leeromgeving. Het ‘schoolse’ leren wordt daar omheen vormgegeven. Bedrijven krijgen zo de kans om hun kennispositie te verbeteren en te laten zien dat het mkb een aantrekkelijke leer- en werkomgeving is. Onderwijsinstellingen vergroten hiermee hun werkgeversnetwerk, wat helpt om opleidingen actueel te houden. Studenten kunnen werkervaring opdoen in het mkb en werken en leren combineren. En werkenden kunnen via een duale hbo-opleiding hun arbeidsmarktpositie verbeteren.

Mkb-routes in ontwikkeling

Steeds meer hogescholen en branches zien deze mkb-route in het hbo als een wenselijke ontwikkeling. Sommigen zijn al (lang geleden) gestart met het ontwikkelen van dergelijke opleidingstrajecten, anderen staan op het punt om dat te gaan doen.

Het programma ‘Mkb-route in het hbo’ is erop gericht het aantal routes in het land verder uit te breiden. Opleidingen die daarvoor in aanmerking komen, worden aangemerkt als pilot en krijgen vervolgens maatwerkondersteuning bij de doorontwikkeling van hun route. Ook kunnen zij gedurende dat proces kennis en ervaringen uitwisselen in een landelijk leernetwerk met andere partners, als ontwikkel- of kennis-partner. Samen ontwikkelen de pilotpartners bovendien een onderzoeksagenda. Die geeft antwoord op vragen als: wat is nodig om zo’n route succesvol en duurzaam op te zetten? En: wanneer is er sprake van een goede businesscase?

Doel is om samen zicht te krijgen op de succesfactoren en op basis daarvan een ‘handreiking/roadmap’ te creëren om daarmee hogescholen en branches die een (opleiding met een) mkb-route in het hbo willen opzetten op het juiste spoor te zetten.

Programmaplan

In een programmaplan staat beschreven hoe het programma ‘Mkb-route in het hbo’ in 2021 tot en met 2023 wordt uitgebreid, doorontwikkeld en versterkt. In 2021 zijn hiervoor middelen beschikbaar gesteld door het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Voor 2022 en 2023 wordt samen met deelnemende partijen gezocht naar financiële middelen. De uitvoering en coördinatie van alle activiteiten is in handen van het Platform Talent voor Technologie (PTvT).

Partners in het landelijke programma

Aan het landelijke programma doen inmiddels drie ‘typen’ partners mee, die helpen het programma 'Mkb-route in het hbo' verder te ontwikkelen:

De Pilot-partner
Deze partner start een nieuwe/nog niet bestaande mkb-route binnen een nieuwe/nog niet bestaande Associate degree (Ad) of bacheloropleiding;

De Ontwikkel-partner
Deze partner ontwikkelt een bestaande Associate degree (Ad)of bacheloropleiding tot mkb-route en heeft een eigen ambitie of ontwikkelvraag;

De Kennis-partner
Deze partner brengt een bestaande Associate degree (Ad) of bacheloropleiding in die al veel ervaring heeft in de werkwijze van/als mkb-route in het hbo en graag onder de vlag van het programma wil aansluiten.

Meer weten?

Op de website is informatie te vinden over het landelijke programma, de pilots en de partners. Tevens wordt hier relevante opgedane kennis en worden de good practices gedeeld.


Vervolgbeeld metaalsector

Dáárom juist nú een mkb-route in het hbo

De urgentie voor het ontwikkelen van meer ‘Mkb-routes in het hbo’ is hoog, én vormt een waardevolle aanvulling in het opleidingsaanbod binnen het hbo
In de maatschappij en in het bijzonder binnen het Mkb is er sterk behoefte aan meer hbo-opgeleide studenten. De arbeidsmarkt staat te springen om goed geschoolde werknemers die direct aan de slag kunnen. De Mkb-route springt in op deze behoefte van het midden- en kleinbedrijf:

  • Betere aansluiting mbo-hbo: de doorstroom vanuit bbl naar het hbo is nog beperkt. De bbl student is gewend aan een salaris en heeft een baan (vaak ook een huis en gezin), en is praktisch ingesteld. De mkb-route in het hbo is voor hen een interessante leerroute waarbij behoud van inkomen is gegarandeerd. Bovendien worden bestaande duale opleidingen in het hbo hooggewaardeerd als het gaat om het leggen van een goede basis voor de arbeidsmarkt. De mkb-route is kansrijk om een aanzienlijke groei te realiseren in het aantal studenten dat vanuit het mbo doorstroomt naar een hbo-opleiding en is direct inzetbaar op de arbeidsmarkt daar waar dat nodig is.

  • Sneller om- en bijscholen door maatwerk: in de mkb-route bestaat de mogelijkheid om maatwerk te bieden. Door te waarderen wat de student al kent en kan, wordt de route naar het diploma persoonlijk afgestemd. Doordat de student al werkzaam is in de beroepscontext gaat geen tijd verloren aan inwerken of verkennen van de werkomgeving.

Dit is wat we doen

Het voornaamste doel van het landelijk meerjarig programma 'Mkb-route in het hbo' is de doorontwikkeling, versterking en uitbreiding van de mkb-route in het hbo tot een gangbare en bekende waardevolle opleiding. Daarbij horen de volgende activiteiten:

  • Maatwerk ondersteuning van de verschillende pilots;
  • Vormgeven van een landelijk (leer)netwerk;
  • Branches en andere organisaties benaderen voor een duurzaam aanbod van de mkb-route in het hbo in diverse sectoren;
  • Opzetten van een onderzoeksagenda, ingegeven door monitoring van de pilots, kwantitatief en kwalitatief onderzoek;
  • Ontwikkelen van een roadmap/handreiking voor nieuwe deelnemers;
  • Inventariseren van kansrijke politieke ontwikkelingen en sturen op perspectiefrijk toekomstig beleid.

Zij doen mee!

Op dit moment zijn de volgende branches betrokken bij de ontwikkeling van het programma ‘Mkb-route in het hbo’:

  • Bouwend Nederland;
  • Transport&Logistiek Nederland (TLN);
  • Bovag, Metaalunie (met OBM Oost, OBM Midden-Nederland);
  • TechniekNederland (met WijTechniek);
  • NLDigital.
vervolgbeeld 2 computer

Politiek de wind mee

Vooralsnog lijkt het erop dat het programma ‘Mkb-route in het hbo’ politiek en beleidsmatig gezien de wind mee heeft. Recent zijn er immers twee moties aangenomen in de Tweede Kamer die hieraan bijdragen.

De eerste betreft een leerbanenoffensief in het hbo, de andere het versterken van de landelijke samenwerking tussen hoger onderwijs en de branches (motie 828 en 831, 18 februari 2020). Daarnaast is de mkb-route in het hbo in het rapport ‘Ongekend Talent’ van de brede maatschappelijke heroverwegingen (april 2020) expliciet genoemd.

Leven Lang Ontwikkelen

De pilots van het programma ‘Mkb-route in het hbo’ zetten ook in op een Leven Lang Ontwikkelen (LLO). Op verzoek van het ministerie van SZW gaan de hogescholen die meedoen samen met het bedrijfsleven het vraagstuk rondom LLO via maatwerk voor de klant zo optimaal mogelijk integreren in hun pilots. Een bijdrage aan het LLO kan immers leiden tot het extra benutten van talenten van medewerkers en daardoor kansen op groei (en herstel van de economie na de coronacrisis).

Dit is het programmateam

Het programmateam van het programma ‘Mkb-route in het hbo’ bestaat uit de volgende personen:

  • VNO-NCW/MKB-NL: Gertrud van Erp
  • Ministerie van EZK: Amanda Thakoerdin
  • Ministerie van OCW: Patrick Leushuis
  • Vereniging Hogescholen: Sandra Storm
  • PTvT: Leonie Blom (projectleiding) en Pilar Lammerts (ondersteuning)

Het programmateam draagt zorg voor integrale onderlinge afstemming en het tijdig realiseren van de activiteiten van het programmaplan.

logo

Colofon

Dit digitale magazine is een uitgave van het programma ‘MKB-route in het HBO’ en is samengesteld door een mediateam van Magazine on the Spot

'MKB-route in het HBO’ is een gezamenlijk programma van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat, het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, MKB-Nederland, Vereniging Hogescholen en Platform Talent voor Technologie.

Coördinatie en eindredactie: Eric Went
Teksten: Marijn Kramp, Saskia Ridder, Eric Went
Video: Marijn Kramp
Vormgeving en techniek: Loek Weijts

decoratief element